बत्तखांची उत्पत्ती 65 मिलियन वर्षांपूर्वी युरोपमध्ये झाली

नवीन संशोधनाने बत्तखांची उत्पत्ती युरोपमध्ये असल्याचे दर्शवले, ज्यामुळे त्यांच्या विकास आणि इकोलोकेशनबद्दल माहिती मिळाली.

A
Apla Nagpur Desk
29 Sept 2026, 1:06 PM IST · 2 मिनिट वाचन
Source: Earth
बत्तखांची उत्पत्ती 65 मिलियन वर्षांपूर्वी युरोपमध्ये झाली
महत्त्वाचे मुद्दे
1

बत्तखांचा विकास सुमारे 65 मिलियन वर्षांपूर्वी युरोपमध्ये झाला.

2

या अध्ययनात 130 हून अधिक संशोधकांनी डीएनए आणि जीवाश्म रेकॉर्डचे विश्लेषण केले.

3

इकोलोकेशन बत्तखांच्या विकासात लवकर विकसित झाले, जे त्यांच्या उडण्याच्या क्षमतेशी जवळीकने संबंधित आहे.

अलीकडील संशोधनाने बत्तखांची संभाव्य उत्पत्ती युरोपमध्ये असल्याचे दर्शवले आहे, ज्यामुळे त्यांचा विकास सुमारे 65 मिलियन वर्षांपूर्वी झाला. या महत्त्वाच्या अध्ययनात 130 हून अधिक वैज्ञानिकांचा सहभाग होता, ज्यांनी या निष्कर्षावर पोहोचण्यासाठी आधुनिक डीएनए विश्लेषण आणि जीवाश्म रेकॉर्डचा वापर केला. निष्कर्ष दर्शवतात की बत्तख, जी खरे उडणारे एकमेव स्तनधारी आहेत, प्रथम युरोपमध्ये उभ्या राहिल्या, ज्यामुळे हा खंड स्तनधारी उडाणीसाठी एक महत्त्वाचा ठिकाण बनला.

ऐतिहासिकदृष्ट्या, बत्तखांच्या विकासावर वैज्ञानिकांमध्ये वाद होता, ज्यात उत्तरी अमेरिका, आफ्रिका आणि आशियामध्ये उत्पत्तीचे सिद्धांत होते. तथापि, सध्याचे अध्ययन, जे जर्मनीच्या सेनकेनबर्ग-लाइबनिज संस्थेच्या एरियादना मोरालेसने केले, यामध्ये जीवित बत्तख प्रजातींच्या आनुवंशिक डेटाला विलुप्त प्रजातींच्या जीवाश्म पुराव्यांबरोबर एकत्र करून बत्तखांच्या वंशावळीचा एक व्यापक मॉडेल तयार केला. या मॉडेलने दर्शवले की सर्व बत्तखांचे पूर्वज लेट पेलियोकिन युगात युरोपमध्ये राहत होते, ज्यामध्ये या निष्कर्षाचे समर्थन करण्यासाठी 99.2% संभाव्यता आहे.

संशोधन टीमने 103 बत्तख प्रजातींच्या जीनोमचे विश्लेषण केले, ज्यात 42 नवीन तयार केलेले जीनोम समाविष्ट होते, आणि 699 बत्तख नमुन्यांच्या भौतिक लक्षणांची विस्तृत तक्ता वापरून त्यांची तुलना केली. या द्वि-विश्लेषणाने संशोधकांना एक कुटुंब वृक्ष तयार करण्याची परवानगी दिली, जो जीवित आणि विलुप्त बत्तखांना समाविष्ट करतो, तर महाद्वीपीय विस्थापन आणि बत्तखांच्या भौगोलिक प्रसाराच्या बाबतीत विचार करतो. परिणाम दर्शवतात की बत्तखांनी युरोपहून आफ्रिकेत प्रवेश केला आणि नंतर अमेरिका, आशिया आणि ऑस्ट्रेलियामध्ये पसरले, जे चार मुख्य गटांमध्ये विकसित झाले.

या संशोधनाचे परिणाम बत्तखांच्या विकासाच्या समजण्यापेक्षा अधिक आहेत; ते बत्तखांच्या अद्वितीय अनुकूलन, जसे की त्यांच्या दीर्घ आयुष्य आणि रोग प्रतिरोधकतेवर देखील प्रकाश टाकतात. बत्तख त्यांच्या असाधारण दीर्घायुष्य आणि विविध विषाणूंविरुद्ध प्रतिरोधासाठी ओळखल्या जातात, ज्यामुळे या लक्षणांच्या मागील आनुवंशिक यांत्रिकांचा शोध घेण्यात येत आहे. अध्ययन हे देखील दर्शवते की इकोलोकेशन, जे बत्तखांच्या विकासात लवकर विकसित झाले, उडाण आणि या नेव्हिगेशनल कौशल्याच्या दरम्यान जवळचा संबंध दर्शवतो.

आगामी काळात, संशोधक बत्तखांच्या अद्वितीय लक्षणे आणि त्यांच्या विकासात्मक इतिहासाच्या आनुवंशिक आधाराचा शोध घेण्याची योजना बनवत आहेत. या अध्ययनाने बत्तखांच्या उत्पत्तीच्या समजण्यात एक महत्त्वाची प्रगती दर्शवली आहे, तरीही जीवाश्म रेकॉर्डमध्ये काही अंतराल राहतात, आणि या आकर्षक स्तनधारींच्या प्रारंभिक इतिहासाला पूर्णपणे समजून घेण्यासाठी पुढील शोधांची आवश्यकता आहे. संपूर्ण निष्कर्ष जर्नल नेचरमध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहेत, ज्यामुळे बत्तखांच्या विकास आणि संरक्षणासाठी भविष्यातील संशोधनासाठी मार्ग प्रशस्त होतो.

💬या बातमीबद्दल आपले मत काय आहे?आपले मत काय आहे?

पुढे वाचा